فریدالدین ابوحامد محمد عطار نیشابوری مشهور به شیخ عطّار نیشابوری
(۱۱۴۶ م/۵۴۰ ق – ۱۲۲۱ م/۶۱۸ ق)،
عارف، صوفی و شاعر ایرانی ادبیات فارسی در پایان سدهٔ ششم و آغاز سدهٔ هفتم بود.
عطار در سال ۵۴۰ هجری قمری در نیشابور زاده شد و در ۶۱۸ هجری قمری به هنگام حملهٔ مغول به قتل رسید.
تحلیلی
از
شین میم شین
مختارنامه مجموعه‌ای از رباعیات فَریدالدّین ابوحامِد محمّد عطّار
نِیشابوری است که به تصحیح محمدرضا شفیعی کدکنی منتشر شده‌است.
خودِ عطار مقدمه‌ای منثور بر این رباعیات نوشته است.
این اثر ارتباطی با موضوع عاشورا و سریال مختارنامه ندارد.
ویکی‌پدیا
جماعتی از اصدقاءِ محرم روی بدین ضعیف آورده التماس نمودند که رباعیاتی که در دیوان است بسیار است و ضبط آن دشوار، اگر انتخابی کرده شود، رونق او زیاده گردد.
۱
ای پاکی تو منزّه از هر پاکی
قُدُّوسی تو، مقدّس از ادراکی
در راهِ تو، صد هزار عالم، گردی
در کوی تو، صد هزار آدم، خاکی
معنی تحت اللفظی:
پاکی تو پاک از هر پاکی است.
مقدسیت تو مقدس ار از هر ادراکی است.
در راه تو، صد هزار دنیا به اندازه غباری است.
در کوچه تو صد هزار آدم به اندازه خاکی است.
ما بهتر است که این رباعی عطار را تجزیه و سپس تحلیل کنیم:
۱
ای پاکی تو منزّه از هر پاکی
اگر این مصراع این رباعی را به دقت ترجمه کنیم، می تواند به معنی زیر باشد:
پاکی تو مبرا (عاری) از هر پاکی است.
یعنی
اصلا پاکی نیست.
بدبختی شعر هم همین است.
دست و پای شاعر با عناصر فرمال و ساختاری و وزن و قافیه بسته شده است.
منظور عطار احتمالا مبالغه در پاکی مخاطب است.
یعنی
منظورش پاکی مطلق مخاطب است.
چنین چیزی وجود واقعی ندارد.
اگر حتی منظور عطار خدا باشد، بر طبق آیات قرآن خدا چیزی دیالک تیکی است و نه چیزی مطلق و غیر واقعی و ایدئال.
خدا
دیالک تیکی از رحمان و رحیم است.
دیالک تیکی از صادق (راستگو) و کذاب (دروغگو) است.
دیالک تیکی از مهربان و قسی القلب است.
دیالک تیکی از اجر دهنده و زجر دهنده است.
خدا
انعکاس انتزاعی ـ آسمانی اشراف برده دار و روحانی است.
حضرت علی در شب واحدی ۱۰۰۰ گرد سر افراز را که حاضر به بردگی نمی شوند، گردن می زند.
حضرت محمد در آغاز از طریق رهزنی روزگار می گذراند.
به قتل و غارت کاروان ها و برده کردن زنان و مردان و کودکان اقوام دیگر می پردازد.
ادامه دارد.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر