فرهنگ مفاهیم فلسفی (ر) روشنگری (تنویر) (۲۸)

 

پروفسور وینفرید شرودر

پروفسور دکتر کارل هاینتس بارک

برگردان

 شین میم شین

 

  ۳

روشنگری اسپانیا

ادامه

 

۲۳

·    آثار علمای زیر در تشکیل طبیعتفلسفه  ضد متافیزیکی از اهمیت بزرگی برخوردار بوده اند:

 

۱

·    خوان بانتیستا برنی:

·    «فلسفه عقلی، طبیعی، متافیزیکی و اخلاقی» (۱۷۳۶ میلادی)

 

۲

·    مارتین مارتینس:

·    «فلسفه جامعه» (۱۷۳۰ میلادی)

 

۳

·    مشخصه روشنگری آغازین اسپانیا عبارت است از نقد راسیونالیستی ـ فلسفی کلیه عرصه های زندگی اجتماعی و تاریخ اسپانیا.

 

۴

·    فایجو مونته نگرو (۱۶۷۶ ـ ۱۷۶۴ میلادی) ، کشیش بندیکتی در روشنگری آغازین اسپانیا به مثابه سردمدار روشنگری نقش تعیین کننده ای به عهده داشته است.

 

۵

·    او در اثر ۹ جلدی خود تحت عنوان «تئاترجهانی ـ انتقادی» (۱۷۲۶ ـ ۱۷۴۱ میلادی) و در اثر ۵ جلدی اش تحت عنوان «نامه های آموزشی» (۱۷۴۲ ـ ۱۷۶۰ میلادی) به بررسی آموزه فونته نله می پردازد و پیشداوری های موجود در آن را نقد کرده و از بین می برد و نظریات عمومی کلیه طبقات و دوره های جامعه اسپانیا را مورد انتقاد درخشانی قرار می دهد.

 

۶

·    فایجو مونته نگرو در پرتو خرد و تجربه و شناخت به مبارزه علیه نظرات خرافی و سنتی عمومی می پردازد.

 

۷

·    او به لحاظ دامنه و نوع تحصیل و با توجه به سبک نگارشش مظهر روح کلاسیک روشنگرانه است، که پایگاه سنتی و تشکیلاتی رژیم ارتجاعی اسپانیا را از درون متلاشی می سازد و راه را برای اصلاحات فکری و جامعتی هموار می سازد.

 

۸

·    او عمدتا مدافع منافع طبقه متوسط بوده است.

 

۹

·    فایجو مونته نگرو در مبارزه علیه پیشداوری ها، قبل از همه، به انجماد (تحجر) فکری در اخلاق، عادات، طرز زندگی و طرز تفکر همه طبقات اسپانیا هجوم می برد.

 

۱۰

·    نظرات بیل، جان لاک، دکارت، گاسندی و نیوتون    درآثار او به مثابه انتقاد روشنگرانه نا منظمی به هم می پیوندند که مشخصه عمده شان عبارت است از پراتیک گرائی و پیشداوری گریزی

 

ادامه دارد.