زندان فلات
سعید سلطانپور
درنگی
از
یدالله سلطانپور
ای دوست
ای برادر زندانی
این جا
میان مسلخ اندیشه و امید
روی فلات خون و فلز و کار
روی کران ماهی و مروارید
در بندر نظامی نفت و ناو
در کشتزارهای برنج و چای
و در کنار گله و گندم
ما
این بام های کوچک توفان
آهنگ پیشگوئی توفان ناگهان
در بندهای سرد قزل قلعه و اوین و حصار
زندانیان خسته ی این خاک نیستيم
ای برادر زندانی
این جا
میان مسلخ اندیشه و امید
روی فلات خون و فلز و کار
روی کران ماهی و مروارید
در بندر نظامی نفت و ناو
در کشتزارهای برنج و چای
و در کنار گله و گندم
ما
این بام های کوچک توفان
آهنگ پیشگوئی توفان ناگهان
در بندهای سرد قزل قلعه و اوین و حصار
زندانیان خسته ی این خاک نیستيم
زندانیان خسته ی این خاک
دیگرند
زندانیان خسته ی این خاک
در بند کارخانه و کار ستمگرند.
زندانیان خسته ی این خاک
در بند کارخانه و کار ستمگرند.
انبوه سرخ رنجبران
اینجا
زندانیان خسته ی زندان کشورند
زندانیان خسته ی زندان کشورند
اینجا سلاح و سکه و جاسوس
فرمانروای دوره ی شدادی است
و
خانه های مردم و سرتاسر فلات
انبوه بندهای عمومی و انفرادی است
انبوه بندهای عمومی و انفرادی است
ایران
در این میانه ی تشویش
مفهومی از اسارت و آزادی است
و
مفهومی از اسارت و آزادی است
و
باز همچنان
ما
ـ این بام های کوچک توفان ـ
آهنگ پیشگوئی توفان ناگهان
با
ما
ـ این بام های کوچک توفان ـ
آهنگ پیشگوئی توفان ناگهان
با
داغ های تافته
– گل های زخم و پوست –
با
– گل های زخم و پوست –
با
سینه های سوخته
می خوانیم
از بند بند قلعه ی تاریک
از بند بند قلعه ی تاریک
آزادی
ای تحول خونین
ای انقلاب دور و نزدیک
ای تحول خونین
ای انقلاب دور و نزدیک
پایان
۱
زندان فلات
این عنوان این شعر سعید سلطانپور
است.
ایران
در
آیینه ذهن و ضمیر سعید
نه
به
عنوان جامعه
با
دیالک تیک نیروهای مولده ـ مناسبات تولیدی (زیربنای اقتصادی) ـ روبنای ایده ئولوژیکی درخور زیربنای اقتصادی،
بلکه به عنوان دوئالیسم زندان و زندانی (فرم و محتوا، قالب و درونمایه)
منعکس می شود.
۲
ای دوست
ای برادر زندانی
این جا
میان مسلخ اندیشه و امید
روی فلات خون و فلز و کار
روی کران ماهی و مروارید
در بندر نظامی نفت و ناو
در کشتزارهای برنج و چای
و در کنار گله و گندم
ما
این بام های کوچک توفان
آهنگ پیشگوئی توفان ناگهان
در بندهای سرد قزل قلعه و اوین و حصار
زندانیان خسته ی این خاک نیستيم
ای برادر زندانی
این جا
میان مسلخ اندیشه و امید
روی فلات خون و فلز و کار
روی کران ماهی و مروارید
در بندر نظامی نفت و ناو
در کشتزارهای برنج و چای
و در کنار گله و گندم
ما
این بام های کوچک توفان
آهنگ پیشگوئی توفان ناگهان
در بندهای سرد قزل قلعه و اوین و حصار
زندانیان خسته ی این خاک نیستيم
زندانیان خسته ی این خاک
دیگرند
زندانیان خسته ی این خاک
در بند کارخانه و کار ستمگرند.
زندانیان خسته ی این خاک
در بند کارخانه و کار ستمگرند.
دلیل زیبایی، دلنشینی و شیوایی این شعر سعید،
دلیلی فرمال و صوری
است
و
نه
دلیلی محتوایی، معنوی و ماهوی.
یعنی
همان دلیل زیبایی، شیوایی و دلنشینی شعر معروف منوچهری است:
خیزید و خز آرید که هنگام خزان است.
استفاد از کلمات حاوی «خ»،
به
این شعر منوچهری،
شیوایی فرمال خاصی بخشیده است.
سعید سلطان پور هم همین کار را در این بند شعر کرده است:
مثلا
از
کلمات حاوی میم
در
میان و مسلخ
استفاده کرده است.
از
کلمات حاوی الف
در
اندیشه و امید.
از
کلمات حاوی فا و لام
در
فلات و فلز
از
کلمات حاوی میم
در
ماهی و مروارید
از
کلمات حاوی نون
در
بندر و نظامی و نفت و ناو
از
کلمات حاوی گاف
در
گله و گندم
از
کلمات حاوی خ
در
خسته و خاک
از
کلمات حاوی کاف
در
خاک و کارخانه و کار
۳
ای دوست
ای برادر زندانی
این جا
میان مسلخ اندیشه و امید
روی فلات خون و فلز و کار
روی کران ماهی و مروارید
در بندر نظامی نفت و ناو
در کشتزارهای برنج و چای
و در کنار گله و گندم
ما
این بام های کوچک توفان
آهنگ پیشگوئی توفان ناگهان
در بندهای سرد قزل قلعه و اوین و حصار
زندانیان خسته ی این خاک نیستيم
ای برادر زندانی
این جا
میان مسلخ اندیشه و امید
روی فلات خون و فلز و کار
روی کران ماهی و مروارید
در بندر نظامی نفت و ناو
در کشتزارهای برنج و چای
و در کنار گله و گندم
ما
این بام های کوچک توفان
آهنگ پیشگوئی توفان ناگهان
در بندهای سرد قزل قلعه و اوین و حصار
زندانیان خسته ی این خاک نیستيم
زندانیان خسته ی این خاک
دیگرند
زندانیان خسته ی این خاک
در بند کارخانه و کار ستمگرند.
زندانیان خسته ی این خاک
در بند کارخانه و کار ستمگرند.
این شعر سعید
که
از بهترین اشعار او ست،
فاقد ارزش تحلیل
است.
برای اینکه این شعر سعید
فاقد انسجام منطقی و فکری و معنوی
است.
این شعر سعید
شعر فرمالیستی محضی است.
بی محتوا و توخالی و مبتنی بر خردستیزی
است.
به
همین دلیل
تحلیل این هارت و پورت و پرت و پلا
بیهوده است.
پایان
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر