۴۵
· دلایل تبدیل روشنگری در نیمه دوم قرن هجدهم به عامل جامعتی تعیین کننده در فرانسه به شرح زیر بوده اند:
۱
· کار دسته جمعی فلاسفه روی «دایرة المعارف و یا فرهنگ توضیح علوم، هنرها و حرفه ها» که از سوی دیدرو در همکاری با د آلمبر در سال های ۱۷۵۱ تا ۱۷۷۲ میلادی منتشر می شود.
۲
· افزایش مداوم انتشارات منظم، مثلا ژورنال دایرة المعارفی که در آنها ایده های روشنگری به طرز کم و بیش تعیین کننده ای تبلیغ می شود.
۳
· دلیل دیگر عبارت است از پیروزی کم و بیش چشمگیر ایده های روشنگری در دانشگاه های تقریبا همه شهرهای بزرگ فرانسه در قرن هجدهم و در آکادمی فرانسه که در سال ۱۶۳۵ تأسیس یافته بود.
دوره سوم روشنگری فرانسه
۱
· دوره سوم روشنگری فرانسه با شکست تلاش های رفرمیستی تورگوت آغاز می شود که تحت تأثیر شدید جنگ های استقلال طلبانه آمریکا (۱۷۷۵ ـ ۱۷۸۳) و استقرار نظام جمهوری در آمریکا قرار داشته که به طوز بی واسطه ای به انقلاب منتهی می شود.
۲
· آثاری علمای زیر در این دوره منتشر می شوند:
الف
· مرات (۱۷۴۳ ـ ۱۷۹۳)
ب
· بریسو (۱۷۵۴ ـ ۱۷۹۳)
پ
· کوندرسه (۱۷۴۳ ـ ۱۷۹۴)
ت
· زیس (۱۷۴۸ ـ ۱۸۳۶)
۳
· این آثار نشان می دهند که تحول عملی نظام فئودالی ـ استبدادی موجود برای مسئله گذاری های فلسفی اهمیت بزرگتری کسب می کند.
۴
· در مورد سرمایه فکری کمونیسم اوتوپیکی در دوره قبل از انقلاب نیز چنین بوده است.
۵
· تضادهای بارز در روشنگری فرانسه در نیمه دوم قرن هجدهم خود را در انقلاب، در اختلافات و مبارزات میان فوئیلان ها (سلطنت طلبان میانه رو)، گروندیست ها (جمهوری خواهان میانه رو) و ژاکوبینیست ها (رادیکالترین جناح) نمایان می سازند.
۶
· وقتی که پس از پیروزی انقلاب فرانسه نتیجه حاکمیت خرد اعلام شده از سوی روشنگران، خود را به صورت حاکمیت ایدئالیزه شده بورژوازی نمایان می سازد، نتیجه عدالت ابدی اعلام شده از سوی روشنگران در دادگستری بورژوائی خلاصه می شود، نتیجه برابری اعلام شده به برابری بورژوائی در مقابل قانون تقلیل می یابد، نتیجه دولت عقلی اعلام شده، جمهوری دموکراتیک بورژوائی از کار در می آید و جز این هم نمی توانست باشد، آنگاه چالش انتقادی بر سر ایدئولوژی روشنگری از مواضع اجتماعی مختلف آغاز می گردد.
· (مارکس و انگلس «کلیات»، جلد ۲۰، ص ۱۷)
۷
· روشنگری یه لحاظ تاریخ ایده ها هنوز هم اهمیت و اعتبار خود را حفظ کرده است.
پایان
ادامه دارد.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر