۱۴۰۵ خرداد ۲۴, یکشنبه

فرهنگ مفاهیم فلسفی ( ز) زیربنا و روبنا (۲)


 

پروفسر دکتر ولفگانگ ایشهورن

برگردان

 شین میم شین

 

۲

·    زیربنای هر جامعه از ساختار اقتصادی، مجموعه مناسبات اقتصادی مادی، سیستم مناسبات تولیدی  و طبقاتی مربوطه آن جامعه تشکیل می یابد و با سطح معینی از توسعه نیروهای مولده مادی انطباق دارد.

 

(صفت مادی برای مناسبات تولیدی و نیروهای مولده از سوی لنین داده شده است که قابل بحث است.

لنین برای تأکید بر ذهنی و دلبخواهی و من در آوردی و ادعایی نبودن آنها و به ویژه در مبارزه تئوریکی با مدعیان امپریالیستی از واژه های مادی و عینی بهره بر گرفته است و بدین طریق رواج یافته است.

مناسبات تولیدی

مفهومی است که از تجرید روابط مختلف تشکیل می یابد و مفاهیم جزو چیزهای فکری اند و نه مادی.

نیروهای مولده هم مفهومی فلسفی در ماتریالیسم تاریخی است و چیزی فکری است و نه مادی.

صفت عینی برای حقیقت هم به همین سان.

هدف لنین تأکید بر ذهنی و دلبخواهی و من در آوردی و ادعایی و میلی و این و آنی نبودن حقیقت است

و گرنه حقیقت انعکاس واقعیت عینی است.

جزو مفاهیم است و چیزی فکری و ذهنی است و نه عینی.

(ما اینجا با دیالک تیک مناسبات تولیدی و نیروهای مولده (دیالک تیک فرم و محتوا) و یا دیالک تیک واقعیت و حقیقت سر و کار داریم و نقش تعیین کننده در تحلیل نهایی از ان نیروهای مولده و واقعیت است.

مترجم)

 

۳

·    روبنا به سیستم نظرات سیاسی، قضائی، اخلاقی و جهان بینانه منطبق با این زیربنا و به نهادهای سیاسی، قضائی و غیره (دولت، احزاب سیاسی، سازمان های اجتماعی، تأسیسات فرهنگی، آموزشی ـ پرورشی و غیره) منطبق با این زیربنا تطلاق می شود.

 

۴

·    درهر فرماسیون اقتصادی جامعه بشری، زیربنای موجود روبنای منطبق با خود را پدید می آورد که به نوبه خود بر زیربنا تأثیر بازگشتی و متقابل اعمال می کند.

 

(ما اینجا هم با دیالک تیک زیربنا و روبنا سر و کار داریم و نه با ایجاد یکی توسط دیگری.

نکته مهم اینجا نقش تعیین کننده زیربنا در این دیالک تیک است

و گرنه اقطاب دیالک تیکی یکی بدون دیگری وجود ندارند.

مترجم)

 

۵

·    نباید فراموش کرد که هم زیربنا و هم روبنا در کردوکار عملی انسان ها تشکیل می یابند.

 

۶

·    در کردوکار عملی انسان ها روابط میان زیربنا و روبنا تحقق می یابند.

 

۷

·    چون هر سیستم مناسبات تولیدی مادی انسان ها در عین حال از عضویت جامعتی انسان ها در طبقات آشتی پذیر و یا آشتی ناپذیر حکایت می کند.

 

۸

·    این روابط طبقاتی در روبنای ایدئولوژیکی جامعه و در نهادهای جامعتی بازتاب می یابند (منعکس می شوند) و در آنجا به صورت جدال ایدئولوژی های مختلف و به صورت رو در روئی و یا همکاری نهادهای سیاسی و غیره گوناگون مؤثر واقع می شوند.

 

(میان زیربنای اقتصادی و روبنای ایده ئولوژیکی رابطه  اصل با عکس برقرار است.

همانطور که در دیالک تیک اصل و عکس، نقش تعیین کننده از ان اصل است، در زیربنای اقتصادی و روبنای ایده ئولوژیکی نیز نقش تعیین کننده از آن زیربنای اقتصادی است.

مترجم)

 

ادامه دارد.

هیچ نظری موجود نیست:

ارسال یک نظر