قرآن کریم از دیدی دیگر (سوره الأعراف ) (۵۳۷)

 

ویرایش و تحلیل

از

فریدون ابراهیمی

﴿أَوْ تَقُولُوا إِنَّمَا أَشْرَكَ آبَاؤُنَا مِن قَبْلُ وَكُنَّا ذُرِّيَّةً مِّن بَعْدِهِمْ ۖ أَفَتُهْلِكُنَا بِمَا فَعَلَ الْمُبْطِلُونَ﴾
[ الأعراف: ۱۷۳]

يا نگوييد كه پدران ما پيش از اين مشرك بودند و ما نسلى بوديم بعد از آنها و آيا به سبب كارى كه گمراهان كرده بودند ما را به هلاكت مى‌رسانى؟

کریم

در این آیه، به امر و نهی آیه قبلی ( تا در روز قيامت نگوييد كه ما از آن بى‌خبر بوديم.) ادامه می دهد

و

به عوض استدلال علمی و عقلی و عملی به نهی از گفتاری می پردازد.

کریم که کسی را به جرم اعمال اجدادش به هلاکت نمی رساند.

﴿وَكَذَٰلِكَ نُفَصِّلُ الْآيَاتِ وَلَعَلَّهُمْ يَرْجِعُونَ﴾
[ الأعراف: ۱۷۴]

آيات را اينچنين به روشنى بيان مى‌كنيم، شايد بازگردند.

کریم

در این آیه،

به تکرار متد (اسلوب، روش) توضیحی خود می پردازد.

 

﴿وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَأَ الَّذِي آتَيْنَاهُ آيَاتِنَا فَانسَلَخَ مِنْهَا فَأَتْبَعَهُ الشَّيْطَانُ فَكَانَ مِنَ الْغَاوِينَ﴾
[ الأعراف: ۱۷۵]

خبر آن مرد را بر ايشان بخوان كه آيات خويش را به او عطا كرده بوديم و او از آن علم عارى گشت و شيطان در پى‌اش افتاد و در زمره گمراهان درآمد.

کریم

در این آیه،

به روش تجربی ـ تاریخی اثبات نظر توسل می جوید:

تجربه کسی که علیرغم روشنگری الهی، توسط همان روشنگری کذایی، علم زدایی می شود.

(خر می شود)

و

ابلیس دست به کار می شود و گمراهش می سازد.

 

سؤال این است که مقصر در این میان کیست؟

مقصر خدا ست که حریف را علم زدایی می کند و یا ابلیس است که دنبال خر می افتد و از راه راست به در می برد؟

 

این تناقض مهمی در قرآن کریم و در فقه اسلامی است.

 

ادامه دارد.