سعدیا، خوشتر از حدیث تو نیست
تحفه روزگار اهل شناخت.
آفرین، بر زبان شیرینت
کاین همه شور در جهان انداخت.
معنی تحت اللفظی:
سخن سعدی تحفه بی نظیر زمانه برای اهل معرفت (روشنفکریت) است.
طرز تبیین دلنشین سعدی تحسین برانگیز است و بشریت را به شور و شوق می اندازد.
ارزیابی رئالیستی و راسیونالیستی (مبتنی بر واقع بینی و خردگرایی) سعدی در این ابیات منعکس می شود.
ایراد اول این تحلیل سعدی از آثار خود این است که فرمالیستی است.
شیرینی سخن و شورانگیزی اش
چیزهای فرمال (صوری، سطحی و ظاهری) اند.
اما به قول درست خود سعدی، «صورت (فرم) زیبای ظاهر هیچ نیست.»
چون تعیین کننده در دیالک تیک فرم و محتوا، محتوا ست.
اگرچه فرم هیچ واره نیست.
ایراد دوم این تحلیل سعدی از آثار خود این است که آن مبتنی بر تواضع کذایی نیست.
افراد متواضع از تکبر پرهیز می ورزند و آثار و افکار خود را «تحفه روزگار، خوشترین، شورانگیز در مقیاس جهانی» نمی دانند و خویشتن خویش را آفرین باران نمی کنند.
ای بسا شعرای معاصر سعدی که فرم اشعارشان و فرمولبندی های شان بهتر از سعدی بوده اند و موجب رشگ سعدی و واکنش خشم آلود او شده اند.
ادامه دارد.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر