بوستان
باب چهارم
در (باب) تواضع
مقدمه
(دکتر حسین رزمجو، «بوستان سعدی»، ص ۹۷ ـ ۱۲۱)
مقدمه
بخش دوم
(ص ۹۷ ـ ۱۲۱)
همانطور که ذکرش گذشت،
دیوان سعدی و حافظ از شدت و حدت خودستائی آندو بارها منفجر شده است:
سعدی
ای گل خوشبوی، اگر صد قرن باز آید بهار
مثل من دیگر نبینی، بلبل خوشگوی را.
معنی تحت اللفظی:
ای گل خوشبو، بلبل خوشگویی مثل سعدی حتی در صد قرن پا به عرصه وجود نخواهد نهاد.
سعدی
در این بیت غزل
دیالک تیک سوبژکت و اوبژکت
را
به صورت دیالک تیک بلبل و گل
و
به صورت دیالک تیک شاعر و شاهد بسط و تعمیم می دهد و نقش تعیین کننده را از آن سوبژکت (بلبل، شاعر) می داند.
این طرز تفکر سعدی مبتنی بر سوبژکتیویسم است که از مکاتب معرفتی ـ نظری و فلسفی امپریالیسم است و فاقد ارزش علمی و عقلی و تجربی است.
برای اینکه نقش تعیین کننده در دیالک تیک سوبژکت شناخت (معرفت) و اوبژکت شناخت از آن اوبژکت شناخت (گل، شاهد) است.
برای اینکه محتوای شناخت در اوبژکت شناخت (گل، شاهد) است و نه در سوبژکت شناخت.
این بیت غزل سعدی هم مغایر با تواضع است.
نشانه خودپرستی و ناشی از خودپرستی او ست.
یعنی
مبلغ تواضع بع مثابه یکی از سجایای اخلاقی متعالی
متکبری بیش نیست.
ادامه دارد.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر